Mohamed Salah’ın “Trabzonlu Ataları” İddiası: Tık Tuzağı ve Dezenformasyon

TRABZON (Kanal61 Haber Merkezi) - Trabzonspor’a transfer olan Mısırlı yıldız Mohamed Salah’ın kökenlerinin Trabzon’un Dernekpazarı ilçesine dayandığı yönündeki iddialar, sosyal medya ve bazı yerel haber sitelerinde kısa sürede yayıldı. Ancak bu iddianın hiçbir tarihsel, arşivsel veya bilimsel dayanağı bulunmuyor. Söz konusu haberler, büyük transferin yarattığı gündemi magazinleştirmek amacıyla üretilmiş klasik bir dezenformasyon örneği.

İddia Ne Diyor?

Bazı yayınlarda, Amasya Üniversitesi’nden Ali Galip Yücel’in araştırmasına dayandırıldığı iddia edilerek şu iddialar öne sürüldü:

• Salah’ın atalarının Trabzon’un Dernekpazarı ilçesindeki Kondu ve Ekşiali bölgelerinden geldiği,

• Ekşioğulları ailesinin farklı kollara ayrılarak Trabzon, Rize, Ordu ve Mısır’a yayıldığı,

• Salah’ın ailesinin de Mısır’a yerleşen bu kola mensup olduğu,

• Soyun altı kuşak öncesine, Osmanlı dönemindeki Ekşioğlu ailesinden Ali Paşa’ya kadar uzandığı.

Bu iddialar, TAKA Gazetesi başta olmak üzere bazı yerel medya organlarında ve sosyal medya hesaplarında “özel araştırma” süsü verilerek paylaşıldı. Transfer haberlerinin yarattığı yoğun ilgi sayesinde kısa sürede dolaşıma girdi.

Gerçeklik Payı Yok

Mohamed Salah’ın soyunu altı nesil geriye götürerek Trabzon’a bağlayan belgelenmiş hiçbir tarihsel kayıt, Osmanlı arşivi belgesi, nüfus kaydı veya genetik kanıt mevcut değildir. İddia, tamamen kurgusal bir anlatıdan ibarettir.

Muhammed Salah Hamed Mahrous Ghaly, 15 Haziran 1992’de Mısır’ın Gharbiya iline bağlı Nagrig köyünde doğmuştur. Anne ve baba tarafı, nesillerdir o bölgede yaşayan yerel Mısır ailelerine mensuptur. Ailesinin Trabzon, Dernekpazarı veya Ekşioğulları ailesiyle herhangi bir bağını gösteren somut bir kanıt bulunmamaktadır.

“Amasya Üniversitesi öğretim görevlisi Ali Galip Yücel’in araştırması” ifadesi, iddiaya yapay bir akademik ciddiyet kazandırmak için kullanılan klasik bir manipülasyon yöntemidir. Bu tür “araştırma” iddiaları, insanların sorgulamadan inanmasını kolaylaştırmak amacıyla sıklıkla devreye sokulur.

Bu Tür İddialar Neden Üretiliyor?

Büyük transferlerin ardından benzer “köken hikâyeleri” üretmek, Türk medya ve sosyal medya ekosisteminde bilinen bir pratiktir. Temel nedenler şunlardır:

• Tık tuzağı (clickbait): Salah’ın Trabzonspor’a transferi dünya çapında ses getirince, yerel medya ve sosyal medya hesapları etkileşim ve tıklanma almak için transferi magazinleştirecek kurgusal hikâyeler dolaşıma soktu.

• “Bizden biri” mitolojisi: Dünya çapında başarı kazanmış yabancı futbolcular için (daha önce Messi, Ronaldo veya Zlatan Ibrahimović örneklerinde de görüldüğü gibi) “aslında Türk/Karadeniz kökenli” anlatıları uydurmak, aidiyet duygusu yaratma çabasıdır. Bu bazen mizah sınırında kalır, bazen de ciddi haber gibi servis edilir.

• Sahte güvenilirlik yaratma: Akademik unvan ve kurum adı eklenerek iddiaya bilimsel bir kılıf giydirilir. Bu, dezenformasyonun en yaygın yöntemlerinden biridir.

Sonuç

Mohamed Salah’ın Trabzon’la soy bağı olduğu yönündeki iddialar, hiçbir somut kanıta dayanmayan, tamamen tık ve etkileşim amaçlı üretilmiş bir dezenformasyondur. Futbolcunun ailesi nesillerdir Mısır’ın Gharbiya bölgesinde yaşamaktadır. Büyük transferlerin ardından ortaya çıkan bu tür köken efsaneleri, hem kamuoyunu yanıltmakta hem de haber güvenilirliğini zedelemektedir.

Kaynak iddiaları ve benzer içerikler dolaşıma girdiğinde, doğrulama yapılmadan paylaşılmaması büyük önem taşımaktadır.